تبلیغات
وبلاگ گروهی مادرانه - مطالب مریم

وبلاگ گروهی مادرانه

تو بلوری،گل نازی،گل ناز،خنده کن کودک من،بنشین،مثل پروانه ی شاد،بر گل دامن من،کودکم،از تو جانم به تن است،جایت آغوش من است. دولت آ

شنبه 6 اسفند 1384

تغذیه پس از زایمان

نویسنده: مریم   طبقه بندی: تغذیه قبل و پس از زایمان، 

بعد از وضع حمل تمام خانم‌ها تمایل دارند كه به وزن قبل از حاملگی خود برگردند و نگران هستند كه این مورد چه مدت طول خواهد کشید. بلافاصله بعد از زایمان به دنبال تخلیه محتویات رحم و خونریزی طبیعی حدود 5 تا 6 كیلوگرم، وزن كاهش می‌‌یابد. در طول  6 هفته اول بعد از زایمان 2 تا 3 كیلوگرم دیگر وزن كاهش پیدا می‌‌كند كه این كاهش وزن به علت از دست دادن مایع از طریق ادرار است.
 
 
اكثر خانم‌ها در طی  ماه بعد از زایمان به وزن قبل از حاملگی خود می‌‌رسند. از عواملی كه بر روند كاهش وزن بعد از زایمان تاثیر دارند: حاملگی اول،‌ شیردهی، برگشت زود هنگام به كار خارج از خانه و … می‌‌باشند.

در طی 6 هفته اول بعد از زایمان نباید محدودیت انرژی داشته باشید. زیرا بدن نیازمند است تا آنچه در زمان تولد نوزاد ازدست رفته است بازیابد و نیاز كودك تامین شود. در انجام كارهای منزل كمك كرده و احتمالا كار خود را شروع كنید. تغذیه با شیر مادر به طور معجزه‌آسا باعث كاهش وزن نمی‌‌شود ولی به كاهش وزن كمك می‌‌كند.

خانمی كه زایمان كرده است در واقع مسئول تغذیه خود و نوزادش می‌‌باشد، پس باید رژیم غذایی خود را با دقت انتخاب كند. رژیم بعد از زایمان باید با دقت دوران بارداری رعایت شود. خوردن همه مواد مانند حبوبات و دانه‌های مغذی، میوه‌های تازه، سبزیجات و غذاهایی كه پروتئین و كلسیم و آهن را به فراوانی فراهم می‌‌كنند باید مورد توجه قرارگیرد. متخصصان و كارشناسان در بحث‌های پرستاری مادران توصیه به اضافه كردن انرژی به میزان 500 كالری در روز را دارند. به طور متوسط اكثر زنان شیرده  روزانه 2700 كالری انرژی نیاز دارند. خوردن كمتر از  1800 كالری در روز منجر به كاهش تولید شیر و ضعف می‌‌شود. در این دوران، شیردهی و آزاد شدن اكسی توسین (هورمون آزاد شده از هیپوفیز) باعث می‌‌شود كه مادر احساس تشنگی بیشتری بكند. به همین دلیل مادر در این دوران بیشتر از بقیه مواقع آب می‌‌نوشد و اگر چه كه تاثیر زیادی در تامین شیر ندارد ولی دانشكده متخصصین زنان و مامایی آمریكا نوشیدن حداقل 8 تا 12 لیوان آب در روز را به مادران توصیه می‌‌كند.

مواد غذایی كه مادر می‌‌خورد و می‌‌نوشد بر روی شیردهی تاثیر می‌‌گذارد. بنابراین نظارت بر غذای مادر درواقع نظارت بر غذای كودك است. بطوریكه اگر مادر غذای نامناسب مصرف كند، نوزاد در واقع با رفتارش مادر را متوجه می‌‌سازد. مانند گریه‌كردن، خواب كم، بی‌قراری و… همچنین مادر باید در مورد مصرف غذاهای آلرژی‌زا دقت كافی داشته باشد، زیرا نوزاد به یك سری از مواد غذایی كه مادر می‌‌خورد حساس بوده و پاسخ آن را به صورت علایم پوستی نشان می‌‌دهد. مصرف بعضی از غذاها توسط مادر باعث قولنج معمولی در نوزاد می‌‌شود. از جمله كلم و شیر گاو.

مادران در این دوران باید همانند دوران بارداری میزان آهن دریافتی را كنترل كنند، هر چند كه در دوران بارداری تمام ویتامین‌ها و مواد لازم را به طور كامل دریافت كرده باشند. مادر در این دوران به طور معمول قرص آهن را برای تامین آهن مورد نیاز خود و نوزادش مصرف می‌‌كند. بسیاری از خانم‌ها ذخایر آهن خود را طی زایمان‌های مكرر به میزان قابل توجهی از دست می‌‌دهند. بنابراین مادران باید در این دوران از نظر ذخایر آهن كنترل شوند. البته این نكته قابل توجه است كه این مواد كمكی (مانند ویتامین‌ها) نباید جایگزین یك رژیم غذایی خوب شوند.
مادران با رعایت رژیم غذایی متنوع و مناسب سلامت خود و نوزاد خود را تضمین می‌‌كنند. با توجه به این كه در این دوران هر هفته در حدود نیم تا یك كیلوگرم وزن مادر كاهش می‌‌یابد، رژیم غذایی كم‌چرب به همراه ورزش‌های مناسب در این روند تاثیر بسزایی دارند. ولی باید توجه داشت كه كاهش سریع وزن مادر به عنوان یك خطر برای نوزاد است، زیرا این عمل باعث می‌‌شود سم معمولی كه در چربی‌های بدن ذخیره شده است را به جریان خون رها كند و میزان مواد سمی یا آلوده‌كننده در شیر بالا رود.
یكی از راه‌هایی كه باعث می‌‌شود وزن مادر به طور منظم كاهش یابد و هیچ گونه خطری هم برای نوزاد ندارد، شیردهی می‌باشد. مادرانی كه نوزاد خود را شیر می‌دهند،  كالری بیشتر از مادرانی كه شیردهی نمی‌‌كنند  مصرف می‌‌كنند.

مادران محترم باید توجه داشته باشند كه حداقل در 6 هفته اول بعد از زایمان حتی نباید به فكر كاهش وزن باشند، زیرا محدود كردن آنچه شما در هفته‌های اول زایمان می‌‌خورید باعث كاهش تولید شیر می‌‌شود. مصرف مواد غذایی كه پر از فیبر هستند مانند میوه‌ها و سبزی‌ها قسمت اصلی رژیم غذایی این دوران محسوب می‌‌شوند (حتی بیشتر از زمان بارداری). از مزایای این مواد غذایی فیبردار، تامین حركات دودی روده‌ها است كه برای درمان یبوست و هموروئید (بواسیر) مفید می‌‌باشد.
هرگز خیلی زود به فكر بارداری مجدد نباشید. شما باید ذخایر مواد مغذی بدن خود را تقویت كنید تا آغاز پرفروغی برای جنین بعدی شما باشد. بارداری و شیردهی فشار زیادی بر بدن شما وارد می‌‌سازد. بارداری‌های پی‌درپی بر ذخایر مواد مغذی شما نظیر كلسیم و آهن و سطح انرژی، فشار اضافی وارد خواهد آورد به خصوص اگر شیرده نیز باشید.
جهت كاهش وزن خود در بارداری اول محدودیت شدید كالری برای خود ایجاد نكنید، رژیم فوق العاده كم كالری از تامین مواد مغذی مهم در دوره بارداری بخصوص مواد مغذی نظیر كلسیم و آهن ناتوان هستند.
از استعمال دخانیات و داروهای غیر مجاز خودداری كنید و راجع به داروهایی كه مصرف می‌‌كنید یا قصد مصرف آن را دارید با پزشك خود مشورت كنید.

شنبه 6 اسفند 1384

تغذیه صحیح دوران بارداری

نویسنده: مریم   طبقه بندی: تغذیه قبل و پس از زایمان، 

بدون شك یكی از بزرگترین آرزوهای تمامی‌زنان، داشتن نوزادی سالم و تندرست است.به این جهت تمامی‌مادران سعی بر آن دارند تا عوامل مؤثر بر بهبود روند بارداری و نتیجه آن را مورد بررسی قرار دهند و تا جای ممكن از عوامل زیان‌آور دوری جویند.تغییرات زیادی در اثر بارداری در بدن مادر به وجود می‌آید و عوامل زیادی در تعیین روند صحیح بارداری و نتیجه بارداری موثر هستند. یكی از مهم‌ترین و اصلی‌ترین نكات، تغذیه مادر باردار  می‌باشد.
 
زیرا رشد و نمو كامل جنین رابطه تنگاتنگی با تغذیه مادر داشته، تامین نیازهای او با دریافت مواد مغذی مادر عجین شده، تنها راه برآوردن نیازهای انرژی و ساختاری او به واسطه جفت است.به علاوه تغییرات فیزیولوژیك خاص این دوران را نیز باید مد نظر داشت چرا كه متابولیسم موادغذایی و حتی نیاز به آنها در این مدت تغییر می یابد.

بنابراین توجه به این تغییرات وتنظیم یك برنامه غذایی متناسب با آن در این دوران ضروری به نظر می رسد. هر خانم باردار احتیاجات غذایی خود را باید از همه گروه‌های مواد غذایی فراهم كند.در اینجا به طور خلاصه درباره هر گروه صحبت می‌كنیم.

1 ـ نان: خانم‌های باردار تقریبا بیشترین نیاز خود را از این گروه فراهم می‌كنند. البته این نكته قابل توجه است كه بین نیاز و رفع احتیاج تفاوت قایل شویم.هر خانم در طول حاملگی، روزانه به 300 كیلوكالری انرژی بیشتر نیاز دارد.اگر انرژی به میزان كافی نباشد، پروتئین بجای آن كه جهت نقش حیاتی خود در رشد و تكامل ذخیره شود، به عنوان منبع انرژی مورد استفاده قرار می‌گیرد.غذاهای این گروه دارای مقادیر بالای كربوهیدرات هستند كه منبع اولیه انرژی می‌باشند.

 
 
حبوبات یك منبع خوب برای پروتئین هستند كه به عنوان سازنده بافت‌های بدن برای مادر و بچه می‌باشد.در طی 6 ماهه آخر حدود یك كیلوگرم پروتئین توسط مادر ذخیره می‌شود.البته قسمت عمده پروتئین از منابع حیوانی مثل گوشت و مرغ می‌باشد. بسیاری ازحبوبات غنی از آهن و ویتامین B هستند.
 
نیاز به آهن در جریان حاملگی زیاد می‌شود و از آنجایی كه نیاز به آهن درطی چهارماهه اول بارداری كم است، دراین مدت تجویز آهن اضافی ضرورتی ندارد ولی بعد از این باید علاوه بر رعایت رژیم غذایی، قرص آهن نیز مصرف شود.

2- سبزیجات : سبزیجات می‌توانند مقدار زیادی از ویتامین‌ها از جمله" آ" و "سی" و مواد معدنی و فیبر را فراهم كنند.یكی از مشكلات خانم‌های باردار در دوران بارداری یبوست است كه با مصرف سبزی‌ها این مشكل برطرف می‌شود. نیاز به ویتامین C در حاملگی هفتاد درصد بیشتر از زمان غیرحاملگی است كه یك رژیم معمولی خوب به راحتی این مقدار را در اختیار مادر قرار می‌دهد.

كلم، حبوبات، سیب زمینی، اسفناج، دانه‌های سبز و گوجه‌فرنگی غنی از ویتامین  "سی" هستند و به جذب آهن موجود در غذاها كمك می‌كنند. بدن ما ذخیره ویتامین  "سی"دارد و با مصرف درست مواد غذایی احتیاج به این ویتامین براحتی فراهم می‌شود. سبزیجات سبز تیره و زرد تیره مانند هویج یا زردك، سیب زمینی، فلفل سبز و كلم بروكلی سرشار از ویتامین " آ" هستند كه برای رشد و سلامت بدن مادر و جنین لازم است.

3- میوه‌ها: میوه‌هایی مثل پرتقال، گریپ فروت، نارنگی، لیمو و انگور منشا بسیار خوبی برای ویتامین "سی"  هستند. هر خانم باردار می‌تواند در روز چندین بار از این گروه استفاده كرده و نیاز خود را به ویتامین‌هایی مثل "آ" و "سی"  برآورده كند. بطورمثال آب میوه یا میوه تازه را با صبحانه یا بین غذا، میوه تازه یا خشك یا سالاد میوه را به همراه ناهار و كمپوت میوه را برای دسر و شام مصرف كند.
 
 
4- گوشت: پروتئین كه یك ماده اصلی برای مادر و نوزادش می‌باشد به طور مشخص در این گروه وجود دارد. ویتامینی كه تنها در این گروه وجود دارد ویتامین B12 است. در مادرانی كه گیاهخوار هستند، ذخایر ویتامین B12 نوزادان آنها پایین است. مصرف مواد گوشتی برای رفع کم خونی و تامین آهن مورد نیاز بدن نیز با اهمیت است این گروه جزو گروه‌های اصلی غذایی برای مادران باردار به حساب می‌آید كه باید در وعده‌های غذایی آنها گنجانده شود.
 
5- شیر و ماست: محصولات لبنی میزان زیادی از احتیاجات غذایی را برآورده می‌كنند، بخصوص كلسیم و پروتئین كه در این مواد می‌باشد.در طول حاملگی حدود 30  گرم كلسیم در مادر تجمع می‌یابد كه اكثر آن در اواخر حاملگی در جنین ذخیره می‌شود.

كلسیم ماده اصلی در تشكیل استخوان و دندان است.اگر جذب كلسیم مادر كافی نباشد، جنین از كلسیم استخوان‌های مادر استفاده می‌كند كه این باعث می‌شود مادر در آینده دچار استئوپروز یا پوكی استخوان شود.
هر خانم باردار باید سعی كند در روز حداقل یك لیوان شیر مصرف كند.اگر مادری از مزه شیر راضی نیست، باید آن را با اضافه كردن موادی مانند كاكائو و امثال آن برای خود قابل قبول سازد یا با اضافه كردن آن در سوپ یا پنیر رنده شده یا سالاد و یا هر طریقی دیگر آن را مصرف كند.
 
 
البته این شامل آن دسته از افراد كه مشكل گوارش داشته قادر به تحمل شیر نیستند نمی‌باشد كه در این صورت به جای آن می‌توانند معادل آن یك فنجان ماست یا پنیر استفاده كنند و یا از روش درمان این مشكل بهره ببرند. اگر چه بستنی به علت شیر موجود در آن كلسیم دارد، ولی برای  تامین كلسیم لازم
 
یك خانم باردار باید یك فنجان و نیم از این مواد مصرف شود.زیرا در بستنی علاوه بر شیر مقدار زیادی شكر و هوا هست كه این باعث كاهش میزان شیر و كلسیم لازم می‌شود.البته منابع غیرلبنی كلسیم مانند ماهی ساردین و ماهی آزاد نیز می‌باشند.باید توجه داشت كه چربی‌ها و روغن و شكر با احتیاط مصرف شوند.

 

شیر بدون چربی یا كم چربی ماست و پنیر 3 تا 4 لیوان 33 تا 42
گوشت،ماكیان، ماهی و
تخم مرغ
2 واحد (180-120 گرم) 28 تا 42
سبزی های دارای برگ سبز یا زرد تیره پخته یا خام سبزیهای نشاسته ای شامل سیب زمینی، نخود خشك و حبوبات 3 تا 5 واحد، اغلب تمام انواع آن 6 تا 10
میوه تازه یا كمپوت یا رنگ نارنجی تیره شامل زردآلو، هلو و طالبی2تا 4 واحد، اغلب تمام آنواع آن 1 تا 2
غلات كامل و نان های غنی شده و سریال ها(غلات فراورده شده)7 واحد یا بیشتر بالاتر از 14
چربی ها و شیرنی ها در حد اعتدال متفاوت
مجموع پروتئین  بالاتر از 73

غریزه، توالد و تناسل اغلب با واکنش‌های اجتماعی و فردی در تعارض و کشمکش قرار می‌گیرد. حتی با وجود علاقه شدید زن برای باردار شدن، عموما ترس و اضطراب بر او غلبه می‌کند.
ترس از درد حین زایمان، ترس از مرگ، ترس از پیامدهای اقتصادی بارداری، ترس از بی‌کفایتی در اجرای وظیفه مادری، ترس از فقدان استقلال و جذابیت و ترس از نوزاد آینده به عنوان رقیب در عشق و عاطفه شوهر، از عوامل اضطراب زای این دوره است.
به هر حال 3 ماهه اول بارداری، زمان قبول حاملگی است. در این دوره، افکار حاملگی، اشکالات هیجانی و تمایل به سقط جنین وجود دارد و بیشتر مواقع فکر زن بر عوارض حاملگی و تهدید سلامت خود و جنین متمرکز است و فرد به حمایت و تقویت اعتماد به نفس نیاز دارد.
زنانی که برای اولین بار باردار شده‌اند، تحت فشار هیجانی بیشتری هستند و بیشتر از سردرد، خستگی زودرس و نگرانی و اضطراب شکایت دارند.
البته در افرادی که بچه‌دار شدن را یکی از جنبه‌های مهم و طبیعی زندگی خود می‌دانند، این عوامل کمتر شدت دارد.
بین فشارهای روانی مادران در 3 ماهه اول بارداری و رفتارهایی چون انطباق پذیری کم، حواس پرتی، هیجان زدگی و خلق و خوی منفی فرزندان، همبستگی وجود دارد.

بهداشت روانی در 3 ماهه دوم بارداری
در 3 ماهه دوم با پیشرفت صحیح دوره بارداری، حدود ماه چهارم حرکات جنین به وسیله مادر احساس می‌شود. این احساس، تجربه‌ای هیجان آور و لذت بخش برای اکثر زنان است و با هوشیارتر شدن، فرد به هیجانات خود توجه کرده و با احساس حرکت جنین در حدود 16 تا 18 هفتگی و شنیدن صدای قلب جنین، وی حاملگی را واقعا احساس می‌کند و تخیلات مناسب درباره نوزاد در او افزایش پیدا می‌کند.
اغلب این احساسات باعث خشنودی و تطابق بیشتر زن با استرس‌های دوران حاملگی می‌شود.
در این 3 ماهه معمولا فرد دیگری حاملگی خود را می‌پذیرد و با پذیرش حاملگی احساس‌های متناقض و منفی کاهش می‌یابد.
با افزایش تخیلات نسبت به نوزاد و بارداری، اضطراب و نگرانی‌های 3 ماهه اول کاهش می‌یابد، اما به دلیل پیشرفت حاملگی و بروز تغییرات هورمونی در این دوره نوسان‌های خلقی به صورت افسردگی و شادی ظاهر می‌شود.

بهداشت روانی در 3 ماهه سوم بارداری
در 3 ماهه سوم بارداری با رشد بیشتر جنین در ماه‌های آخر، حرکت و فعالیت زن باردار کند می‌شود و از طرفی فکر رسیدن زمان زایمان، زن باردار را دچار اضطراب می‌کند و مشکلات جسمی و اضطراب باعث کاهش خواب در ماه‌های آخر می‌شود و نگرانی‌هایی که در 3 ماهه دوم کاهش یافته بود، در این دوره مجددا افزایش می‌یابند.
ترس از زایمان و ترس از مرگ در این دوران متداول است. همراهی بیمار در این دوره به وسیله شوهر تا حد زیادی موجب کاهش اضطراب وی می‌شود. اگر زن باردار فرزند دیگری نیز دارد، وظیفه خانواده است که از آغاز حاملگی او را نیز از بارداری آگاه کند و با مشارکت دادن او در تهیه وسایل نوزاد، او را برای فرزند جدید آماده کنند تا بعد از زایمان خانواده با مشکلات کمتری روبه‌رو شود

منبع : روزنامه هموطن - یکشنبه ۹ بهمن ۱۳۸۴

طبقه بندی

لینکدونی

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :